HIỆN TRẠNG PHÂN BỐ VÀ ĐẶC ĐIỂM LÂM HỌC LOÀI CĂM XE (Xylia xylocarpa (Roxb.) Taub.) TẠI MỘT SỐ TỈNH THUỘC KHU VỰC NAM TRUNG BỘ - La Ánh, Dươ; Trần Thị, Xuân Phấn; Doãn Hoàng, Sơn; Trịnh Văn, Hiệu; Hà Huy, Nhật; Đồng Thị, Ưng (TẠP CHÍ KHOA HỌC LÂM NGHIỆP, 2024)
Cây Căm xe (Xylia xylocarpa (Roxb.) Taub.) hay còn gọi là Cẩm xe hoặc Chiêu liêu cườm thuộc họ Đậu (Fabaceae). Đây là loài cây gỗ quý hiếm, gỗ có tính cứng, chắc, có giác lõi phân biệt, giác màu trắng vàng nhạt, dày, lõi màu đỏ thẫm hơi có vân, rất mịn, nặng và nằm trong nhóm II theo TCVN 12919 - 2 năm 2019. Bài viết cung cấp thông tin khoa học về hiện trạng phân bố, một số đặc điểm lâm học của cây Căm xe tại 03 tỉnh (Ninh Thuận, Bình Thuận và Khánh Hòa) thuộc khu vực Nam Trung Bộ của Việt Nam. Kết quả điều tra tuyến (09 tuyến) và ô tiêu chuẩn (06 OTC 2.500 m2) cho thấy cây Căm xe phân bố tự nhiên ở những vùng có độ cao từ 68 - 628 m. Mật độ tầng cây cao lớn nhất của lâm phần dao động từ 48 - 54 cây/OTC (tại Bình Thuận và Ninh Thuận), trữ lượng lâm phần cao nhất đạt 51,1m3/OTC (tại Bình Thuận). Mật độ cây đạt đến 11 cây/OTC tại Bình Thuận và đều tham gia vào các công thức tổ thành của từng OTC, hệ số tổ thành (IVI%) dao động từ 9,6 - 20,9%. Tầng cây kế cận có mật độ khá cao từ 29 - 32 cây/OTC, chỉ tiêu đường kính của lâm phần dao động từ 3,6 cm đến 3,8 cm, chỉ tiêu chiều cao vút ngọn từ 3,0 - 3,3 m. Đối với cây Căm xe kế cận, tỉnh Khánh Hòa có số lượng lớn, dao động từ 6 - 8 cây/OTC. Mật độ cây tái sinh của lâm phần từ 26 - 47 cây/OTC, với 10 - 13 loài cây tái sinh. Cây tái sinh Căm xe dao động lớn từ 4 - 9 cây/OTC và đều tham gia vào công thức tổ thành cây tái sinh. Căm xe chủ yếu là tái sinh hạt nhưng khả năng tái sinh chồi của cây Căm xe cũng có tỷ lệ cao, cây chủ yếu có chất lượng cây tốt và ở cấp chiều cao nhỏ hơn 50 cm.